Dallas Buyers Club

Beoordeling:

Geplaatst: door Elise van Dam

De dokters zetten hun mondkapjes op wanneer ze de kille ziekenhuiskamer betreden. Ze hebben slecht nieuws voor de man die daar op hen zit te wachten. De man, rodeorijder en elektricien Ron Woodroof (Matthew McConaughey), is namelijk besmet met hiv. En aangezien dit het Amerika van de jaren ’80 is, meer exact het Texas van de jaren ’80, staat dat gelijk aan een doodvonnis. Dertig dagen heeft hij nog. Maar daar denkt hij zelf anders over. "Ain’t nothing out there that can kill Ron Woodroof in thirty days."

Met Dallas Buyers Club portretteert Jean-Michel Vallée de aidsepidemie van de jaren ’70 en ’80. Medicatie was er niet en over de oorzaak was nog weinig bekend. In de volksmond was aids een homoziekte. In de openingsscène zien we dat Ron Woodroof seks heeft met een paar vrouwen, maar voortdurend door een schutting heen naar een rodeorijder kijkt. Is hij een ontkennend homoseksueel? Biseksueel? Of is het slechts het ongetemde van het schouwspel dat hem opwindt? Vallée laat het bewust in het midden.

De homofobie is daarentegen onbetwistbaar. Zowel bij Ron als zijn omgeving. Wanneer hij de diagnose krijgt, is hij ervan overtuigd dat het ziekenhuis een fout heeft gemaakt met zijn bloedtest, "cause I ain’t no fucking faggot". Wie voorheen zijn vrienden waren bespotten hem nu en deinzen terug voor zijn nabijheid. In die fase van de film maakt Vallée goed duidelijk hoezeer aidspatiënten als paria’s werden gezien en hoe groot de angst voor besmetting was, die, zo dacht men, al kon plaatsvinden door het aanraken van een homoseksueel.

Na de ontkenning slaat al snel de paniek toe. Ron is bereid tot alles om maar niet te sterven. Maar medicijnen zijn er niet, alleen praatgroepen. Intussen laat de FDA (de overheidsinstantie die de veiligheid van medicijnen waarborgt) zich in de houdgreep houden door de farmaceutische industrie, wat een doorbraak in het medicatieonderzoek belemmert. Met de hulp van transgender Rayon (Jared Leto) besluit Ron zelf geïmporteerde en niet-geteste middeltjes te gaan distribueren. Vallée maakt dat handeltje nooit nobeler dan het is. Ron zelf overigens ook niet. Met een simpel "this ain’t no charity" wijst hij mensen die niet kunnen betalen de deur.

McConaughey en Leto werden eerder deze maand beide onderscheiden met een Golden Globe en ook de Oscarnominaties zijn op zak. Ze spelen het soort rollen waar men bij de Academy dol op is: zonder scrupules storten ze zich in de indrukwekkende fysieke transformatie van hun rollen. Tegenover de twee mannen steekt Jennifer Garner als plichtsgetrouwe dokter met het hart op de goede plek wat bleekjes af. In het laatste deel, wanneer haar verhaallijn belangrijker wordt, verliest de film dan ook iets van z’n scherpe randjes en stevent wat te nadrukkelijk af op een sentimenteel slotakkoord.

Maar Dallas Buyers Club heeft z’n waarde dan al dubbel en dwars bewezen. Vooral de wijze waarop wordt getoond hoe Ron door zijn ziekte in een voor hem totaal onbekend (en onbemind) milieu wordt gedwongen, is ijzersterk, juist omdat het niet tot een revelatie leidt. Hij blijft een onbehouwen en op momenten onuitstaanbare redneck, maar de mensen op zijn pad en vooral Rayon weten wel zijn vooroordelen te kantelen. Daarmee is deze film meer dan een aanklacht tegen vooroordelen of de overheid, een pleidooi voor het individu. 

Trailer